Utrechtse onderzoekers leggen menselijke invloed op methaanbalans bloot

Onderzoekers van de Universiteit Utrecht en de Universiteit van Maryland hebben via een nieuwe analyse van lucht uit de Groenlandse sneeuw aangetoond dat menselijke activiteiten sinds de industrialisatie de balans tussen uitstoot en afbraak van methaan ingrijpend hebben veranderd.

Geclusterde methaanisotopen als graadmeter

Methaan is na CO2 het meest significante broeikasgas en verantwoordelijk voor ongeveer dertig procent van de opwarming van de aarde tot op heden. Hoewel de concentraties in de atmosfeer stijgen, was de exacte oorzaak hiervan voorheen moeilijk vast te stellen. Door de concentratie van zogeheten ‘geclusterde methaanisotopen’ — moleculen met twee zware atomen dicht bij elkaar — te onderzoeken, hebben wetenschappers nu een duidelijker beeld gekregen van dit proces.

Deze specifieke isotopen weerspiegelen het evenwicht tussen de uitstoot van methaan en de natuurlijke verwijdering ervan uit de atmosfeer. Het team ontdekte dat dit evenwicht sinds 1850 dusdanig is verstoord dat dit duidelijk zichtbaar is in de historische luchtmonsters.

Onderzoek in het poolgebied

Voor het onderzoek, gepubliceerd in Science Advances, was een aanzienlijke hoeveelheid lucht uit het verleden nodig. Wetenschappers boorden hiervoor diep in de firn — een laag compacte sneeuw op Groenland waar lucht tot zeventig jaar oud gevangen kan zitten. Op het EastGRIP-station werden monsters van 500 tot 700 liter verzameld. Vanwege de beperkte hoeveelheid lucht in de monsters en de benodigde precisie, werkten de Utrechtse wetenschappers nauw samen met onderzoekers in Maryland, die over de juiste apparatuur beschikten.

Klimaatbeleid en methaan

Volgens Thomas Röckmann, hoogleraar Atmosferische Fysica en Chemie, is het aanpakken van methaan een van de meest effectieve methoden om de opwarming van de aarde op korte termijn te beperken. Beleidsafspraken zoals de Global Methane Pledge, die streeft naar een vermindering van dertig procent in 2030 ten opzichte van 2020, kunnen helpen deze negatieve trend te keren.

De onderzoekers benadrukken dat het begrijpen van de historische methaanbalans essentieel is om te controleren of klimaatmaatregelen daadwerkelijk het gewenste effect hebben op de atmosfeer.

Bron: Universiteit Utrecht