Toekomst Utrechtse aanpak mentale druk onder jongeren onzeker na 2027
De gemeente Utrecht staat voor een onzekere toekomst wat betreft de aanpak van mentale druk en problematisch socialemediagebruik onder jongeren. Omdat er na 2027 geen structurele financiering beschikbaar is, dreigt het huidige beleid te stoppen, zo meldt het college van burgemeester en wethouders in een reactie op raadsvragen.
De bezorgdheid in de gemeenteraad ontstond na berichtgeving over de groeiende druk op Utrechtse jongeren, onder meer door de verslavende algoritmes van platforms als TikTok, Instagram en Snapchat. Het college erkent dat de situatie urgent is en wijst op zorgwekkende cijfers uit de Gezondheidsmonitor Jeugd. Zo is het aantal jongeren met een risico op problematisch socialemediagebruik in vier jaar tijd gestegen van 7 naar 12 procent.
Mentale gezondheid onder druk
Naast het online gedrag is er ook zorgen over de mentale gesteldheid van Utrechtse scholieren. In 2023 gaf 51 procent van de jongeren aan zich vaak of zeer vaak gestrest te voelen, een stijging ten opzichte van de 44 procent in 2019 en 2021. Daarnaast ervaart 39 procent van de scholieren in de tweede en vierde klas van het voortgezet onderwijs prestatiedruk, wat boven het landelijke gemiddelde van 35 procent ligt.
Inzet op preventie
Omdat de gemeente geen directe invloed heeft op de werking van algoritmes, focust het beleid zich op mediawijsheid, voorlichting en het versterken van de weerbaarheid van zowel jongeren als hun omgeving. Dit gebeurt onder meer via de videoserie Kijk Even Echt, die ouders en professionals praktische handvatten biedt. Ook wordt ingezet op vrijetijdsbesteding zoals sport en cultuur om sociale contacten buiten de digitale wereld te stimuleren.
Financiering stopt
De huidige activiteiten vallen onder het programma Samen preventief werken aan mentale gezondheid 2025-2027. Omdat er na deze periode geen structurele middelen zijn, is het voortbestaan van de aanpak onzeker. Ook tijdelijke budgetten voor projecten rondom kunst, gezondheid en sociaal-emotionele ontwikkeling lopen af. Of de huidige inzet bijdraagt aan een verbetering is volgens het college nog niet vast te stellen; nieuwe data worden in het najaar van 2026 verwacht, met publicatie in de zomer van 2027. De raad stelde eerder al vragen over dit thema, naar aanleiding van de serie Generatie Druk.
Bron: DUIC