vrijdag 13 nov 2026 Utrecht
Provincie Utrecht - Utrecht

Stadsduif krijgt eerherstel: van overlast tot intelligent dier

Stadsduif krijgt eerherstel: van overlast tot intelligent dier

De stadsduif wordt vaak weggezet als overlastgever, maar volgens gedragsbioloog Vivian Goerlich van de faculteit Diergeneeskunde in Utrecht is dit onterecht. De dieren zijn volgens haar in werkelijkheid hoogbegaafde overlevers met unieke persoonlijkheden.

Geen wilde dieren

In een gesprek met Eddy Zoëy legt Goerlich uit dat de hedendaagse stadsduif afstamt van de wilde rotsduif uit de kustgebieden van de Middellandse Zee. Wat veel mensen niet weten, is dat onze stadsduiven eigenlijk verwilderde huisdieren zijn. De Romeinen introduceerden ze duizenden jaren geleden in Nederland voor voedsel en mest. Omdat ze gewend zijn geraakt aan de mens, vertonen ze nauwelijks angst.

Slimme overlevers

De stadsduif heeft zich uitstekend aangepast aan de stedelijke omgeving, maar volgens de bioloog is er sprake van overleven in plaats van leven. Het dieet van afval en etensresten op straat is ongezond voor vogels die van nature zaden en peulen eten. Daarnaast vormen rondslingerende haren en draden een groot gevaar, omdat deze kunnen leiden tot de zogenaamde ‘stringfoot’, waarbij tenen afsterven.

Ondanks deze barre omstandigheden zijn duiven opmerkelijk intelligent. Ze bezitten het vermogen om te tellen en beschikken over een geheugen dat zich kan meten met dat van sommige apensoorten. Ook de voortplanting is bijzonder: zowel het mannetje als het vrouwtje produceert ‘kropmelk’ om de jongen te voeden, een eigenschap die ze delen met onder meer keizerpinguïns en flamingo’s.

Beheer via duiventillen

Om de overlast en gezondheidsproblemen aan te pakken, pleit Goerlich voor het plaatsen van duiventillen in de stad. Hier kunnen de vogels gecontroleerd gevoerd worden en krijgen ze toegang tot schoon water, wat hun gezondheid ten goede komt. Door eieren in de tillen te vervangen door nepeieren, kan de populatie bovendien op een humane manier beheerd worden zonder dat de vogelgroep ongewenst groeit.

Tips tegen duiven op het balkon

Voor wie duiven op het balkon liever mijdt, adviseert de gedragsbioloog om dure hulpmiddelen als nepkraaien of netten achterwege te laten; deze zijn vaak ineffectief en kunnen gevaarlijk zijn voor de vogels. De beste methode is preventie: houd het balkon schoon, verwijder voedselresten en zorg dat er geen geschikte nestplekken zijn. Ook voorwerpen die onvoorspelbaar bewegen of schitteren kunnen helpen om duiven te weren, omdat ze hierdoor afzien van een landing.

Lees meer over de leefwijze van deze vogels: Wat jij nog niet wist over stadsduiven.

Bron: RTV Utrecht