Mensenhandel stijgt fors: Utrechtse horecazaken geen uitzondering

Het aantal meldingen van mensenhandel in Nederland vertoont opnieuw een stijging. Uit recente cijfers van de Nationaal Rapporteur blijkt dat het totaal aantal meldingen is gegroeid van 944 naar 952. Ook in de regio Utrecht is deze problematiek actueel, wat onlangs nog leidde tot de sluiting van twee restaurants.

De spanning rondom de Utrechtse horeca liep deze week hoog op. De gemeente besloot om de restaurants Krishna Vilas en Anjappar per direct te sluiten. Handhavers en inspecteurs onderzoeken de zaken al maanden vanwege ernstige vermoedens van mensensmokkel en arbeidsuitbuiting van het personeel.

Sterke toename slachtoffers uit Azië

De landelijke cijfers laten een opvallende trend zien rondom slachtoffers afkomstig uit Azië. Waar deze groep jarenlang stabiel rond de 75 personen schommelde, steeg dit aantal vorig jaar flink naar 114 getroffenen. Volgens de rapporteur gaat het bij deze specifieke groep nagenoeg altijd om arbeidsuitbuiting.

De problemen hangen nauw samen met de voormalige regeling voor de Aziatische horeca, in de volksmond bekend als het Wokakkoord. Deze regeling werd destijds in het leven geroepen om gespecialiseerde koks naar Nederland te halen. De Arbeidsinspectie constateert echter dat de regeling massaal werd misbruikt om goedkope arbeidskrachten binnen te halen. Medewerkers stonden in de praktijk geen culinaire hoogstandjes te bereiden, maar maakten lange dagen als afwasser, schoonmaker of bedieningsmedewerker, of moesten het hele weekend uitsluitend kroepoek bakken.

Geen op zichzelf staand incident

Dat de Utrechtse situatie geen op zichzelf staand incident is, bleek deze week ook tijdens een strafzakenketen in Den Bosch. Daar stond een stel uit Arnhem terecht voor vergelijkbare praktijken met Indiase koks. Volgens de Arbeidsinspectie is het opsporen van dergelijke misstanden door zware bewijslast en complexe wetgeving vaak een enorme uitdaging. Hierdoor blijft het aantal veroordelingen voor arbeidsuitbuiting volgens de rapporteur ‘dramatisch laag’.

Er is hoop op verbetering van de handhaving. De Eerste Kamer is akkoord gegaan met een wetsvoorstel om de strafwet rondom mensenhandel aan te vullen met de term ‘ernstige benadeling’. Omdat de bewijslast hiervan lager ligt, hoopt de inspectie in de toekomst meer verdachten daadwerkelijk strafrechtelijk te kunnen aanpakken.

Bron: RTV Utrecht