Jeugdbescherming plaatste kwetsbare jongeren illegaal in Spaanse tehuizen

Jeugdbeschermingsorganisatie Samen Veilig Midden-Nederland (SVMN), actief in onder meer Utrecht en de omliggende provincie, heeft jarenlang minderjarigen zonder de verplichte Spaanse toestemming overgedragen aan een zorginstelling in het buitenland. Dat blijkt uit een onafhankelijk rapport van onderzoeksbureau Maruda, nadat signalen van jongeren over een onveilig leefklimaat en seksueel grensoverschrijdend gedrag aan licht kwamen.

Onrechtmatige en onveilige overplaatsingen

Uit de bevindingen volgt dat de plaatsingen bij Huize Soria in de Spaanse regio Valencia juridisch niet door de beugel konden. Vooraf ontbrak bij iedere overplaatsing de noodzakelijke goedkeuring van de lokale autoriteiten, die juist moeten toezien op de bescherming van jeugdigen. Bovendien bleek de feitelijke situatie ter plaatse ernstig tekort te schieten. Bewoners kregen te maken met fysiek geweld, zware intimidatie, onterechte vrijheidsbeperkingen, groepsdruk en (seksueel) grensoverschrijdend gedrag.

Waarschuwingen en adviezen genegeerd

Het onderzoek hekelt de interne cultuur binnen SVMN. Hoewel er al in 2022 een alarmerend rapport van de Kinderombudsman lag en andere instanties in 2023 reedsstoppingen met doorverwijzen, greep de organisatie niet tijdig in. Zelfs toen eigen juristen vanaf 2024 waarschuwden dat de Spaanse goedkeuring ontbrak, legde de leiding dat advies naast zich neer en procedeerde men aanvankelijk mee in hoger beroep. Binnen het team heerste volgens de onderzoekers een hardnekkige ’tunnelvisie’ waarin men ten onrechte bleef geloven dat het verblijf in het belang van de cliënten was.

Bestuurlijke schuldbekentenis

In een officiële reactie betuigt de jeugdbeschermingsorganisatie diep spijt. “Wat jongeren tijdens hun verblijf in Spanje hebben meegemaakt, is verschrikkelijk”, verklaart het bestuur, dat erkent dat de veiligheid ernstig is geschonden. SVMN stopt per direct met alle residentiële buitenlandplaatsingen, wil het interne toezicht drastisch verscherpen en moet voor 1 december een verbeterplan inleveren bij de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Lokale opschudding in de Domstad

De resultaten slaan in als een bom in de regio Utrecht. Wethouder Dennis de Vries laat in een brief aan de gemeenteraad weten dat het gemeentebestuur erg is geschrokken. De reeds ingezette voorbereidingen voor een eigen lokaal onderzoek worden onverminderd doorgezet. Om raadsleden en betrokkenen bij te praten, staan er begin november diverse informatiebijeenkomsten en toelichtingen gepland.

Bron: DUIC