Utrechts onderzoek onthult betere risicotest hartziekte Dobermanns
Hondeneigenaren en fokkers in de regio Utrecht doen er goed aan om de genetische screening van hun Dobermanns kritisch te bekijken, zo wijst grootschalig onderzoek onder leiding van de Universiteit Utrecht uit. Uit de analyse van meer dan 5.000 DNA-profielen blijkt dat veelgebruikte tests geen betrouwbaar voorspellend risico op de gevaarlijke hartspierziekte DCM opleveren, al bieden andere genetische varianten wél nieuwe kansen voor de fokkerij en diergezondheid.
Ernstige hartkwaal vraagt om nieuwe aanpak
Tot wel achtenvijftig procent van de Dobermanns krijgt op latere leeftijd te maken met Dilatieve Cardiomyopathie (DCM), een erfelijke aandoening waarbij de hartspier verslapt. Omdat de ziekte lange tijd verborgen blijft zonder duidelijke klachten, zoeken wetenschappers al langer naar genetische signalen. Onderzoekers analyseerden daartoe data van duizenden honden in samenwerking met internationale partners.
Uit de resultaten volgt dat de bekende tests voor de varianten DCM1 (PDK4) en DCM2 (TTN) geen enkel verband houden met het ontstaan van de aandoening. Honden met een ongunstige uitslag op deze specifieke tests blijken in de praktijk niet vaker ziek te worden. Het massaal weren van fokhonden op basis van deze verouderde metingen dreigt de genetische variatie binnen het ras onnodig te beperken.
Nieuwe kansen met DCM3 en DCM4
Daar staat tegenover dat de varianten DCM3 en de in zowel Europa als Amerika spelende variant DCM4 wél een betere inschatting geven van het risico. Vooral honden met twee kopieën van DCM4 lopen een verhoogd gevaar, waarbij reuen bovendien meer risico op de ziekte dragen dan teven. Toch bieden ook deze uitslagen geen absolute zekerheid; lang niet elke hond met risicofarianten ontwikkelt de ziekte, en omgekeerd kunnen gezonde varianten alsnog tot DCM leiden.
De resultaten vragen om een zorgvuldige heroverweging van hoe we DNA-testen in de fokkerij inzetten.
Onderzoeker dr. Frank van Steenbeek benadrukt dat het doel is om waardevolle fokhonden te behoeden voor onterechte uitsluiting. Wetenschappers denken daarom graag constructief mee met fokkers en rasverenigingen om de nieuwe inzichten op verantwoorde wijze te vertalen naar het fokadvies.
Jaarlijkse klinische controle blijft noodzakelijk
Omdat een DNA-uitslag geen garantie of definitieve voorspelling biedt, blijft periodiek medisch onderzoek in de kliniek onmisbaar. Specialisten adviseren om dragers van risicofarianten niet automatisch uit te sluiten van de fokkerij, maar hen juist vaker te laten controleren. Met een jaarlijkse hartecho en een 24-uurs hartfilmpje, zoals onderzocht binnen het ELECTRODE-project in het Universitair Dierenziekenhuis, kunnen experts een verslapte hartspier immers in een vroeg stadium opsporen.
Delen
Bron: Universiteit Utrecht