vrijdag 13 nov 2026 Utrecht
Provincie Utrecht - Utrecht

Universiteit Utrecht maakt schaduwoorlog bespreekbaar in de klas

Universiteit Utrecht maakt schaduwoorlog bespreekbaar in de klas

Spionage, sabotage, beïnvloeding en cyberaanvallen: ze zijn dagelijks te zien in het nieuws. Maar hoe leg je zo’n complexe schaduwoorlog uit aan leerlingen in de regio Utrecht? Het programma TerInfo van de Universiteit Utrecht heeft daarom samen met de Atlantische Commissie kant-en-klaar lesmateriaal ontwikkeld om dit gevoelige thema bespreekbaar te maken in het onderwijs.

Een schaduwoorlog, ook wel een hybride oorlog genoemd, bevindt zich in het grijs gebied tussen oorlog en vrede. Er is geen sprake van openlijke militaire confrontaties op een slagveld, maar van verborgen acties door staten of groeperingen. Het doel hiervan is om de tegenstander te ontwrichten, te verzwakken of te beïnvloeden zonder een officiële oorlogsverklaring. Jongeren denken vaak nog aan klassieke oorlogsvoering en zijn zich minder bewust van deze nieuwe dreiging, die inmiddels de realiteit is.

Kant-en-klaar lesmateriaal

Het nieuwe lesmateriaal is vakoverschrijdend en sluit aan bij uiteenlopende niveaus, van basisscholen en middelbare scholen tot het mbo en hbo. De inhoud is opgedeeld in hapklare onderdelen. Zo wordt stap voor stap uitgelegd hoe hybride oorlogvoering werkt, met casussen over onderwerpen als drones in het Europese luchtruim, geronselde wegwerpspionnen, de dreiging vanuit Rusland en het inzetten van migratie als wapen.

Docenten krijgen toegang tot artikelen en Powerpoints ter voorbereiding. Leerlingen gaan zelf aan de slag met opdrachten, zoals het lezen van artikelen, het bekijken van filmpjes of het spelen van een game waarin ze zich verplaatsen in de hoofdrolspelers. “We proberen ze echt een completer plaatje te geven dan ze hadden”, zegt projectmanager Maxine Herinx van TerInfo. Volgens haar helpt meer kennis om angst weg te nemen en te begrijpen hoe de samenleving hier in het verleden mee omging.

Gratis en toegankelijk

Omdat docenten door de vele ontwikkelingen soms verlamd raken en terugvallen op de reguliere lesstof, biedt dit pakket praktische handvatten. Leraren kunnen gratis een account aanmaken via de websites van TerInfo en de Atlantische Commissie om de materialen te gebruiken. Zo worden scholen in de regio geholpen om ingewikkelde wereldpolitiek te vertalen naar het klaslokaal en de weerbaarheid van leerlingen te vergroten.

In het kader van de veiligheid in de regio speelt ook Radio M Utrecht een cruciale rol als calamiteitenzender. Bij grote noodsituaties of stroomuitval blijft de zender bereikbaar op 93.1 FM in de hele provincie en op 97.9 FM rond Rhenen.

Bron: RTV Utrecht