Hoogleraar Sanne Nijhof van UMC Utrecht: gezond opgroeien gaat niet over altijd gelukkig zijn
Nederlandse kinderen staan internationaal bekend als gelukkig en gezond, maar lang niet elk kind loopt even makkelijk door de puberteit. Kinderarts en hoogleraar Interdisciplinaire Preventieve Kindergeneeskunde Sanne Nijhof van het UMC Utrecht benadrukt dat gezond opgroeien breder is dan de afwezigheid van ziekte. Niet elke moeilijke periode vraagt direct om een diagnose of medische behandeling.
Gezondheid breder bekeken
Volgens internationale studies beoordelen veel Nederlandse jeugdigen hun leven positief, maar gemiddelden vertellen volgens Nijhof nooit het volledige verhaal. Er zijn grote verschillen zichtbaar op het gebied van sociaaleconomische omstandigheden, gezinssituaties en gezondheid. Gezond opgroeien hangt samen met factoren als je veilig voelen, meekunnen op school, ruimte voor ontwikkeling en toegang tot zorg. Ook kinderen met een chronische aandoening moeten zich zo goed mogelijk kunnen ontplooien. De kernvraag is volgens de kinderarts altijd wat een specifiek kind in zijn of haar huidige omgeving en levensfase nodig heeft.
Onderscheid tussen opgroeien en stoornissen
Omdat de adolescentie gepaard gaat met vele veranderingen en periodes van minder lekker in je vel zitten, betekent een enkel symptoom niet automatisch dat er sprake is van een stoornis. Als behandelaar kijkt Nijhof naar het dagelijks functioneren: kan het kind nog naar school, afspreken met vrienden, sporten en slapen? Bij ingrijpende of traumatische ervaringen is specialistische kennis vereist. Samen met collega-onderzoekers prof. dr. Iva Bicanic en kinderarts Eline van den Heuvel wordt gekeken naar de impact van trauma op de langere termijn om de ontwikkeling van jonge mensen beter te kunnen volgen.
Omgaan met vermoeidheid en vroege signalering
Ongeveer een op de drie jongeren voelt zich uitgeput, een klacht die in deze levensfase veel voorkomt door gelijktijdige veranderingen in het dagritme, de biologie en de sociale omgeving. Ouders wordt geadviseerd om vooral te letten op de duur, ernst en de impact van de vermoeidheid op het dagelijks leven. Hoewel de vrees voor medicalisering begrijpelijk is, wil het Wilhelmina Kinderziekenhuis met het Preventieloket juist inzetten op vroege signalering. Zo wordt per individu gekeken naar passende ondersteuning: zo licht als mogelijk en zo intensief als noodzakelijk.
Belangrijke opvoedtips
Het belangrijkste advies van de hoogleraar is om niet continu te proberen een gelukkig kind te creëren. Kinderen hebben juist de ruimte nodig om uiteenlopende emoties zoals verdriet, onzekerheid en teleurstelling te ervaren. Ouders kunnen beter oprechte belangstelling tonen voor wie hun kind is, luisteren naar wat het zelf belangrijk vindt en niet elk probleem onmiddellijk proberen op te lossen.
Over Sanne Nijhof
Prof. dr. Sanne Nijhof is werkzaam als kinderarts sociale pediatrie en hoogleraar Interdisciplinaire Preventieve Kindergeneeskunde in het UMC Utrecht. Ze leidt de subafdeling Sociale Pediatrie binnen het Wilhelmina Kinderziekenhuis en bekleedt de rol van Domain Chair Thriving and Healthy Youth binnen het strategische Universiteit Utrecht-thema Dynamics of Youth.
Bron: Universiteit Utrecht