Restauratie van unieke Vinkeveense veensteekmachine nadert voltooiing

Zeven jaar ploeteren aan historisch erfgoed

Wat begon als een luchtige opmerking, ontaardde in een zeven jaar durend restauratieproject. Pim Berkelaar uit Vinkeveen besloot jaren geleden de in slechte staat verkerende veensteekmachine Hoop Op Zegen no. 2 onder handen te nemen. Naast het lassen van roestige delen en gaten in het schip, moest elk onderdeel van de emmerladder handmatig worden nagemaakt. Berkelaar, die het project grotendeels alleen in zijn werkplaats uitvoerde, kreeg de afgelopen jaren ondersteuning van zijn zwager Kees Kentrop toen zijn gezondheid minder werd.

Volgens Berkelaar is dit schip de enige veensteker ter wereld die nog drijft en straks weer in werking te zien zal zijn. Het vaartuig, dat in 1886 naar Vinkeveen kwam, maakte machinaal veensteken tot wel honderd keer sneller dan handwerk. Destijds was het zware werk op het land de norm, wat volgens Berkelaar ook fysieke gevolgen had voor de arbeiders in die tijd.

Mechanisch proces

Het ingenieuze systeem werkte door een groot rood steekraam dat veen uit het water schepte. Dit werd vervolgens gemengd met water tot de dikte van vla, waarna de drab via een buis naar het land werd gepompt om te drogen op de bekende legakkers. Voor de restaurateurs is het vooral de wens om het historische geluid van de machine – het bonken van de motor en het ratelen van tandwielen – weer tot leven te wekken.

Proefdraaien voor publiek

Hoewel het schip tot 1975 in Vinkeveen in gebruik was, hebben Berkelaar en Kentrop het nooit in actie gehoord. Zij hopen de machine tijdens de Open Monumentendag in september voor het eerst officieel voor publiek te laten draaien. Voor het zover is, volgen er eerst uitgebreide proefdraairondes om er zeker van te zijn dat alles naar behoren functioneert.

Het schip is uiteindelijk bedoeld als onderdeel van het museum De Ronde Venen, dat momenteel wacht op vergunningen voor een nieuw onderkomen. Meer informatie over de historie in de omgeving is ook te vinden in dit artikel over de geschiedenis van Station Vinkeveen.

Bron: RTV Utrecht